More

    Άρθρο Γιώργου Μπανιώκου

    Μουσική νοημοσύνη

    Το 1983, ο Αμερικανός, ψυχολόγος, Howard Gardner, στο βιβλίο του Frames of Mind: Η θεωρία των πολλαπλών τύπων νοημοσύνης, διατύπωσε τη θεωρία της πολλαπλής νοημοσύνης, σύμφωνα με την οποία η νοημοσύνη κάθε ανθρώπου χωρίζεται σε εννιά τουλάχιστον τομείς, οι οποίοι εντοπίζονται σε διαφορετικά σημεία του εγκεφάλου. Mε το βιβλίο αυτό, ο Gardner διαμόρφωσε μια κριτική θέση απέναντι στη μέχρι τότε κυρίαρχη αντίληψη ότι γεννιόμαστε με μια μόνο νοημοσύνη, την οποία δεν έχουμε τη δυνατότητα να αλλάξουμε.

    Τα εννέα αυτά είδη νοημοσύνης ή ευφυίας (γλωσσική, λογικο-μαθηματική, μουσική, χωρική, ενδοπροσωπική, διαπροσωπική, φυσιογνωστική, σωματική – κιναισθητική, υπαρξιακή και συναισθηματική) είναι όλα εξίσου σημαντικά, όχι όμως και το ίδιο αναπτυγμένα σε κάθε προσωπικότητα, ενώ προέκυψαν μετά από έρευνα του εγκεφάλου, της ανθρώπινης εξέλιξης και κατόπιν διαπολιτισμικών συγκρίσεων. Υποστηρίζεται, λοιπόν, ότι η νοημοσύνη είναι προϊόν μιας μακράς και συμμετοχικής αλληλεπίδρασης μεταξύ της φύσης (βιολογικές δυνάμεις και κληρονομικές προδιαθέσεις) και της ανατροφής (περιβαλλοντικές δυνάμεις και εμπειρίες του βίου). Η νοημοσύνη δημιουργείται βιολογικά, αλλά ο βαθμός ανάπτυξής της εξαρτάται από τις προσωπικές εμπειρίες του καθενός. Όσο περισσότερο χρόνο ξοδεύει κανείς στη χρήση και ενίσχυση της νοημοσύνης και όσο καλύτερη καθοδήγηση και ενθάρρυνση δέχεται, τόσο μεγαλύτερος είναι ο βαθμός ανάπτυξης του συγκεκριμένου τομέα νοημοσύνης. Σύμφωνα με τον Gardner, βασική αιτία για την άνιση μεταξύ τους ανάπτυξη αποτελεί η μέση σχολική εκπαίδευση, η οποία επικεντρώνεται συνήθως στην καλλιέργεια δυο µόνο ευφυϊών, της γλωσσικής και της λογικο-μαθηματικής, παραβλέποντας τη σημασία των υπολοίπων.

    Εκτός, όμως, από ψυχολόγος ο Gardner διέθετε εξαιρετική μουσική αίσθηση, αφού από μικρός έπαιζε πιάνο γεγονός που τον οδήγησε να συλλάβει τη μεγάλη συμβολή της μουσικής νοημοσύνης στη συγκρότηση της προσωπικότητας. Ειδικότερα, η μουσική νοημοσύνη αφορά στην ικανότητα του ατόμου να συλλαμβάνει, να διακρίνει και να μετασχηματίζει μουσικά σχήματα σε συνθέσεις ή αποδόσεις μουσικών έργων. Είναι ο τύπος νοημοσύνης που αναπτύσσεται από την παιδική κιόλας ηλικία και χαρακτηρίζει συνθέτες, μουσικούς, λάτρεις της μουσικής και όσους απολαμβάνουν τον ρυθμό και τη μουσικότητα της γλώσσας. Τα άτομα με αυτό το είδος νοημοσύνης αρέσκονται στο να τραγουδούν, να ακούνε ή να συνθέτουν μουσική και να παίζουν κάποιο μουσικό όργανο. 

    Οι μαθητές αναπτύσσουν τη μουσική τους νοημοσύνη συμμετέχοντας σε χορωδιακές εκδηλώσεις, σιγοτραγουδώντας, σφυρίζοντας, χτυπώντας ρυθμικά χέρια ή πόδια, ανακαλώντας μουσικές μελωδίες, αναγνωρίζοντας από τις πρώτες κιόλας νότες συνθέτη και ερμηνευτή, μελετώντας με μουσική συνοδεία, μετουσιώνοντας τους ήχους που ακούν σε μουσική αίσθηση, ενθυμούμενοι περασμένες καταστάσεις τις οποίες συνδέουν με ήχους, παρατηρώντας τον τόνο και τον ρυθμό της φωνής στην ομιλία των άλλων και χρησιμοποιώντας  στο λόγο τους μεταφορικές εκφράσεις από το πεδίο της μουσικής. Σε τέτοια άτομα, ταιριάζουν διδακτικές δραστηριότητες που επιχειρούν την καλλιέργεια και διάχυση της μουσικής. Σχετικά με τη νευρολογική λειτουργία, η μουσική νοημοσύνη εδράζεται κυρίως στο δεξί ημισφαίριο (στο δεξιό, μετωπιαίο, κροταφικό λοβό).

    Ο Μότσαρτ είχε υψηλό δείκτη μουσικής νοημοσύνης, αφού το ταλέντο του διαμορφώθηκε από την παιδική ηλικία των 4 ετών. Άλλοι μεγάλες συνθέτες με υψηλή μουσική νοημοσύνη υπήρξαν ο Μπαχ, ο Μπετόβεν, ο Τσαϊκόφσκι, ο Τζον Λένον κ.ά. 


    Γιώργος Μπανιώκος

    Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας, Ψυχαναλυτής

    Υποψήφιος Διδάκτωρ του Τμήματος Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Κρήτης


    Τελευταία άρθρα

    Φτωχότερη η Ελλάδα! Έφυγε ο σπουδαίος Ποιητής Ντίνος Χριστιανόπουλος.

    Φτωχότερη η Ελλάδα! Έφυγε ο σπουδαίος Ποιητής Ντίνος Χριστιανόπουλος. Ντίνος Χριστιανόπουλος Γεννήθηκε στις 21 Μαρτίου του...

    “2500 χρόνια από τη μάχη των Θερμοπυλών”. Γράφει η Διδάκτωρ του ΕΚΠΑ Ιωάννα Μάστορα

    "2500 χρόνια από τη μάχη των Θερμοπυλών". Γράφει η Διδάκτωρ της Φιλοσοφικής του ΕΚΠΑ Ιωάννα Μάστορα, Συγγραφέας και Ερευνήτρια.

    “Επάγγελμα Άνθρωπος”. Γράφει η Συγγραφέας Βασιλική Τσίγγα, ...

    "Επάγγελμα Άνθρωπος" Γράφει η Συγγραφέας Βασιλική Τσίγγα, ...

    Με λαμπρότητα τελέστηκε η εορτή του νεοφανούς Οσίου Καλλινίκου στην Έδεσσα

    Με λαμπρότητα τελέστηκε η εορτή του νεοφανούς Οσίου Καλλινίκου στην Έδεσσα.
    14.2k Ακόλουθοι
    Ακολουθήστε

    Προτεινόμενα άρθρα

    Αφήστε ένα σχόλιο

    Παρακαλώ αφήστε το σχόλιό σας
    Παρακαλώ προσθέστε εδώ το όνομά σας